Wydział Historyczno-Pedagogiczny Uniwersytetu Opolskiego wyodrębniony został z Wydziału Filologiczno-Historycznego na podstawie zarządzenia Ministra Edukacji Narodowej z dnia 31 maja 1996 r. w sprawie zmian organizacyjnych w Uniwersytecie Opolskim i jako samodzielna jednostka organizacyjna działa od 1 października 1996 r.

Wydział ten jest największą jednostka organizacyjną naszego Uniwersytetu. W jego skład wchodzą następujące instytuty: